Quyết định 36/2025: Bản đồ mới cho kinh tế số và công cụ dẫn đường thông minh

 Quyết định 36/2025: Bản đồ mới cho kinh tế số và công cụ dẫn đường thông minh

Nếu ví nền kinh tế như một cơ thể sống, thì hệ thống ngành kinh tế chính là bộ xương phân loại và định danh các bộ phận của nó. Trong thời đại mà kinh tế số không còn là xu hướng tương lai mà đã trở thành hiện thực sống động, việc cập nhật "bộ xương" này là điều tất yếu. Quyết định 36/2025 (dự kiến) được kỳ vọng sẽ là một bản sửa đổi, bổ sung quan trọng cho Quyết định 27/2018, đưa các ngành nghề số từ vị trí "khách mời" trở thành "chủ nhân" chính thức trong bảng phân loại quốc gia.

Kinh tế số trong Quyết định 27/2018: Sự ghi nhận ban đầu và những khoảng trống

- Quyết định 27/2018 đã có những bước tiến đáng kể khi bước đầu ghi nhận một số hoạt động kinh tế dựa trên nền tảng số. Chúng ta có thể thấy sự xuất hiện của các ngành như "xử lý dữ liệu, cho thuê và các hoạt động liên quan" hay "dịch vụ thông tin". Tuy nhiên, cách tiếp cận này vẫn mang tính rời rạc, phần lớn "nhét" các hoạt động số vào trong các khung ngành truyền thống.

- Ví dụ điển hình: một công ty phát triển nền tảng (platform) kết nối tài xế và khách hàng có thể chỉ được phân loại chung vào nhóm "hoạt động đặt chỗ và dịch vụ du lịch" mà chưa phản ánh đúng bản chất công nghệ và mô hình kinh doanh đa dịch vụ của họ. Sự thiếu vắng các mã ngành riêng biệt, chuyên sâu cho lĩnh vực số tạo ra nhiều bất cập, từ khó khăn trong thống kê, quản lý nhà nước đến việc doanh nghiệp không thể định danh chính xác lĩnh vực hoạt động của mình.

Dự báo những bổ sung cốt lõi về kinh tế số trong Quyết định 36/2025

Quyết định 36/2025 dự kiến sẽ lấp đầy những khoảng trống đó bằng cách đưa vào một cấu trúc phân loại mới, phản ánh sâu sắc và toàn diện hơn các lớp của nền kinh tế số. Có thể hình dung các bổ sung theo ba nhóm chính:

Nhóm 1: Các ngành nghề cốt lõi tạo nền tảng số

Đây sẽ là những ngành tạo ra "cơ sở hạ tầng mềm" cho toàn bộ nền kinh tế. Chúng ta có thể kỳ vọng sự xuất hiện của các ngành mới như: "phát triển và cung cấp nền tảng số đa dịch vụ", "dịch vụ điện toán đám mây và lưu trữ dữ liệu chuyên sâu", hay "tư vấn và chuyển đổi số toàn diện cho doanh nghiệp". Việc tách bạch này giúp phân biệt rõ giữa một công ty cung cấp giải pháp chuyển đổi số (mới) với một công ty tư vấn công nghệ thông tin truyền thống (cũ).

Nhóm 2: Các ngành nghề ứng dụng và dịch vụ số mới nổi

Nhóm này phản ánh sự bùng nổ của các mô hình kinh doanh mới. Các mã ngành dự kiến có thể bao gồm:

- kinh doanh thương mại điện tử trên nền tảng số (phân biệt với bán lẻ trực tuyến thông thường),

- Cung cấp dịch vụ sáng tạo nội dung số (Creator Economy)

- Dịch vụ tài chính số (Fintech) như cho vay ngang hàng (P2P Lending)

- Quản lý tài sản số, và "dịch vụ y tế từ xa (Telehealth) chuyên nghiệp". 

Mỗi ngành sẽ có mô tả cụ thể, giúp doanh nghiệp định vị chính xác và cơ quan quản lý nắm bắt rõ ràng phạm vi hoạt động.

Nhóm 3: Các ngành nghề hỗ trợ và an toàn không gian mạng

- Khi kinh tế số phát triển, nhu cầu về an ninh và hỗ trợ cũng tăng theo. Quyết định mới có thể bổ sung các ngành như: "dịch vụ an ninh mạng tổng thể và bảo vệ dữ liệu", "kiểm toán và đánh giá rủi ro công nghệ số", và "dịch vụ quản lý danh tiếng số". Điều này không chỉ giúp hình thành một thị trường dịch vụ chuyên biệt mà còn nâng cao nhận thức về an toàn trong không gian mạng cho toàn bộ nền kinh tế.

Tác động và cơ hội cho doanh nghiệp: Chuẩn bị để thích ứng

- Sự ra đời của Quyết định 36/2025 sẽ tạo ra một làn sóng tái định vị ngành nghề cho hàng nghìn doanh nghiệp. Đây vừa là thách thức về mặt hành chính, vừa là cơ hội vàng để doanh nghiệp khẳng định bản chất số của mình.

- Doanh nghiệp cần chủ động rà soát lại danh mục ngành nghề hiện tại, đối chiếu với các hoạt động thực tế. Một công ty game có thể cần nâng cấp từ mã ngành "xử lý dữ liệu" sang "phát triển và xuất bản sản phẩm giải trí số". Một agency marketing có thể tách dịch vụ "quảng cáo số và quản trị cộng đồng" thành một ngành riêng biệt. Việc này giúp doanh nghiệp minh bạch hóa hoạt động, dễ dàng tiếp cận các chính sách ưu đãi đặc thù cho kinh tế số, và thu hút đúng đối tác, nhân tài trong lĩnh vực.

ChatIIP.com - Trợ lý thông minh giúp doanh nghiệp bắt nhịp chuyển đổi pháp lý số

Trong bối cảnh thay đổi nhanh chóng này, việc cập nhật và áp dụng chính xác các quy định mới là thách thức không nhỏ. ChatIIP.com được thiết kế để trở thành người bạn đồng hành tin cậy, giúp doanh nghiệp dễ dàng bắt nhịp với làn sóng pháp lý mới của kinh tế số.

- Ngay khi Quyết định 36/2025 có hiệu lực, ChatIIP.com sẽ được cập nhật ngay lập tức toàn bộ cơ sở dữ liệu về các mã ngành mới. Doanh nghiệp chỉ cần mô tả hoạt động kinh doanh của mình bằng ngôn ngữ tự nhiên. Ví dụ: "Công ty tôi phát triển nền tảng kết nối chuyên gia công nghệ với các dự án freelance toàn cầu. Theo quyết định mới, tôi thuộc ngành nào?" ChatIIP.com sẽ phân tích và đề xuất mã ngành chính xác nhất, ví dụ như "cung cấp nền tảng lao động số và kết nối chuyên gia", cùng với các ngành nghề bổ trợ liên quan.

- Hơn thế, với những doanh nghiệp đang hoạt động, ChatIIP.com có thể hỗ trợ đánh giá sự phù hợp giữa ngành nghề cũ và mới. Hệ thống sẽ gợi ý những điều chỉnh cần thiết trong giấy phép kinh doanh để đảm bảo sự tương thích hoàn toàn với quy định mới, tránh các rủi ro pháp lý không đáng có. Tính năng này đặc biệt quan trọng, biến một quy trình phức tạp thành một thao tác đơn giản, tiết kiệm thời gian và chi phí tư vấn pháp lý lớn cho doanh nghiệp, nhất là các startup và DNNVV.

- Sự xuất hiện của Quyết định 36/2025 sẽ là một cột mốc quan trọng, chính thức hóa và tạo nền tảng pháp lý vững chắc cho kinh tế số Việt Nam cất cánh. Việc chủ động tìm hiểu, chuẩn bị và sử dụng các công cụ hỗ trợ thông minh như ChatIIP.com sẽ giúp mọi doanh nghiệp không chỉ thích ứng, mà còn tận dụng tối đa cơ hội từ sự thay đổi mang tính thời đại này, tự tin khẳng định vị thế trong bối cảnh cạnh tranh mới.